Poezye wydanie zupełne, krytyczne tom I/Wolny najmita

<<< Dane tekstu >>>
Autor	Maria Konopnicka
Tytuł	Poezye wydanie zupełne, krytyczne
Podtytuł	Wolny najmita
Pochodzenie	Poezye wydanie zupełne, krytyczne tom I
Data wydania	1915
Wydawnictwo	Nakład Gebethnera i Wolfa.
Drukarz	O. Gerbethner i Spółka
Miejsce wydania	Warszawa, Lublin, Łódź, Kraków
Link do strony indeksu

[240] L. WOLNY NAJMITA. Wązką ścieżyną, co wije się wstęgą Między pólkami jęczmienia i żyta, Szedł blady, nędzną odziany siermięgą, Wolny najmita. I nigdy wyraz nie był dalszym treści, Jak w zestawieniu takiem urągliwem! Nigdy nie było tak głuchej boleści W jestestwie żywem! Rok ten był ciężki: ulewa smagała Srebrnym swym biczem wiosenne zasiewy I ziemia we łzach zaledwie wydała Słomę a plewy. Z chaty, za którą zaległy podatki, Wygnany nędzarz nie żegnał nikogo... Tylko garść ziemi zawiązał do szmatki I poszedł drogą. W powietrzu ciche zawisły błękity, Echo fujarki z pod lasu wschód wita... Stanął i otarł łzę połą swej świty, Wolny najmita. Wolny, bo z więzów, jakimi go przykuł Rodzinny zagon, gdzie pot ronił krwawy, [241] Już go rozwiązał bezduszny artykuł Twardej ustawy... Wolny, bo nie miał dać już dzisiaj komu Świeżego siana pokosu u żłoba; Wolny, bo rzucić mógł dach swego domu, Gdy się podoba... Wolny, bo nic mu nie cięży na świecie — Kosa ta chyba, co zwisła z ramienia, I nędzny łachman sukmany na grzbiecie I ból istnienia... Wolny, bo jego ostatni sierota, Co z głodu opuchł na wiosnę, nie żyje... Pies nawet stary pozostał u płota I z cicha wyje... Wolny! — Wszak może iść, albo spoczywać, Albo kląć z zgrzytem tłumionej rozpaczy, Może oszaleć i płakać i śpiewać — Bóg mu przebaczy... Może zastygnąć, jak szrony, od chłodu, Bić głową w ziemię, jak czynią szaleni... Od wschodu słońca, do słońca zachodu Nic się nie zmieni. Ubogi zagon u nędznej twej chatki I mokrą łączkę i mszary i wrzosy Obsadzi urząd... podatki! podatki! Ty idź do kosy! Idź, idź! Opłatę do kasy wnieść trzeba, Choć jedno ziarno wydadzą trzy kłosy I choć nie zaznasz przez rok cały chleba... Idź, idź do kosy! [242] Czegóż on stoi? Wszak wolny, jak ptacy? Chce — niechaj żyje, a chce — niech umiera! Czy się utopi, czy chwyci się pracy, Nikt się nie spiera... I choćby garścią rwał włosy na głowie, Nikt się, co robi, jak żyje, nie spyta... Choćby padł trupem, nikt słówka nie powie... — Wolny najmita!