Jana Kochanowskiego Dzieła polskie (1919)/Pieśni/Księgi wtóre/Pieśń XIII
Z Wikiźródeł, repozytorium wolnych materiałów źródłowych
| <<< Dane tekstu >>> |
| Autor |
Jan Kochanowski |
| Tytuł |
Jana Kochanowskiego Dzieła polskie |
| Podtytuł |
wydanie kompletne, opracowane przez Jana Lorentowicza |
| Data wydania |
[1919] |
| Wydawnictwo |
Tow. Akc. S. Orgelbranda S-ów |
| Miejsce wydania |
Warszawa |
| Link do strony indeksu |
[072]
PIEŚŃ XIII.[1]
Panu dzięki oddawajmy,
Jego łaskę wspominajmy,
Który hardym miesza rzeczy,
A skromne ma na swej pieczy.
On hardy, nieunoszony,
On Tyran[2] północnej strony,
[073]
Któremu jako sam mniema,
Świat tak wielki równia[3] nie ma;
Car Moskiewski plac mężnemu,
Puścił Królowi Polskiemu;
Nie oparł się aż o lody,
Niepławnej północnej wody.
Granic i zamków budownych
Odbieżał i miast warownych;
Płatna to,[4] kiedy o duszę,
I sam go obmówić[5] muszę.
Obróć swój koń prędkonogi,
Nieścigniony Care drogi;
Chcesz być groźnym, a uciekasz,
Jeśliś płochy, hardzie nie każ.[6]
Teraz był czas prorokować,
Komu szłyk[7] naprzód zdejmować;
Teraz się było dowiadać,
Kto ma naprzód z konia spadać.
[074]
Bóg pomóż, Królu jedyny
Szerokiej polskiej krainy.
Umiesz ty hardym dogodzić,
Ani się im dasz rozwodzić.
Zdjąłeś maszkarę butnemu
Tyrannowi Moskiewskiemu.
Okazałeś, że nie kąsa,
Chocia to porożem[8] wstrząsa.
W zamcech[9] nadzieję pokładał,
Ale i tych prędko stradał;
Nie przyszło mu do odsieczy:
Głowy ostrzec[10] bardziej grzeczy.
Znowu tedy, skąd był wyszedł,
W ręce polskie Połock przyszedł,
Za powodem szczęśliwego
Stefana, Króla Polskiego.
Nie pomogły kule częste,
Zręby mocne, baszty gęste:
Puściły żelazne brony.[11]
A ty, Królu niezmożony,
Nie tylko zamki budowne,
I twierdze bierzesz warowne;
Ale, co chwalniejsza w tobie,
Jesteś silen i sam w sobie.[12]
[075]
Nie puściłeś wódz gniewowi,
Łaskęś nieprzyjacielowi
Uczynił; masz i dzielnością,
Masz już nadeń i ludzkością.
Zdrów bądź, Królu niezwalczony;
Ciebie moje wdzięczne strony
Nie zmilczą między sławnymi
Bohatery walecznymi.
|
- ↑ pieśń napisana po zawarciu (r. 1582) z Iwanem Groźnym traktatu, zapewniającego Polsce Inflanty i Połock. (
Przypis błędny — pieśń ta została opublikowana już w 1580 jako pierwsza w zbiorze Piesni trzy Iana Kochanovvskiego, O wzięciu Połocka, O statecznym słudze R.P., O vczciwey małżonce wydanym w Warszawie przez Walentego Łapczyńskiego w drukarni latającej Mikołaja Szarfenbergera).
- ↑ władca.
- ↑ od: rówień, ia.
- ↑ ważna to rzecz.
- ↑ usprawiedliwić.
- ↑ jeśliś trwożliwy, nie odgrażaj się zuchwale.
- ↑ komu się pierwszemu kłaniać. Szłyk — w starej polszczyźnie: czapka spiczasta. Poselstwo Iwana Groźnego, po przybyciu do Krakowa 1579 roku, żądało, aby król, przyjmując je, powstał z tronu i zdjął czapkę.
- ↑ pokazuje rogi.
- ↑ dawny miejscownik liczby mnogiej.
- ↑ ochronić.
- ↑ bramy.
- ↑ umierz nad sobą panować.
_t.2_072.jpeg){kind=link}
_t.2_073.jpeg){kind=link}
_t.2_074.jpeg){kind=link}
_t.2_075.jpeg){kind=link}