Gdy naród do boju

Gdy naród do boju • Pieśń hymniczna • Gustaw Ehrenberg

Gdy naród do boju Pieśń hymniczna Gustaw Ehrenberg

„Gdy naród do boju”, to wiersz postały w roku 1835 autorstwa Gustawa Ehrenberga a także pieśń hymniczna (znana również jako „Szlachta w roku 1831”, powstała na podstawie tego wiersza). Do tekstu podłożono melodię wzorowaną na fragmencie opery „Don Giovanni” Wolfganga Amadeusza Mozarta. Po raz pierwszy utwór został opublikowany w zbiorze „Dźwięki minionych lat” w 1848 roku w Paryżu. W tym samym czasie ukazało się w Krakowie konspiracyjne wydanie. Pieśń była popularna w środowisku ludowców i socjalistów od połowy XIX wieku. Budzący się ruch chłopski przyjął ją za swoją pieśń bojową. Stała się hymnem Armii Ludowej. W zmodyfikowanej wersji została hymnem Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego. Zobacz w Wikipedii hasło Gdy naród do boju

"Bitwa pod Stoczkiem", Powstanie listopadowe z 1831 (fragment obrazu Jana Rosena, 1890)

Konferencja w Lordnes z roku 1832 prowadzona przez francuskiego ambasadora Talleyranda. Podczas tej konferencji zdecydowano o granicach Belgii, Luksemburga i Holandii (karykatura autorstwa Honoré Victorina Daumiera, poszczególne postacie reprezentują uczestniczące w konferencji państwa: koń: Prusy, niedźwiedź: Rosja, małpa: Wielka Brytania, zając: Francja, indyk: Belgia, pies: Niderlandy (Holandia), trup kobiety leżacącej na podłodze: Polska)

Emilia Plater prowadzi do boju kosynierów, rok 1831 (Obraz Jana Rosena)

Tekst pieśni:

Gdy naród do boju wystąpił z orężem,
panowie w stolicy bawili.
Gdy naród zawołał: "Umrzem lub zwyciężym!"
panowie o czynszach radzili.

Refren:

O, cześć wam panowie, magnaci,

za naszą niewolę, kajdany,

o, cześć wam książęta, hrabiowie, prałaci,

za kraj nasz krwią bratnią zbryzgany.

Armaty pod Stoczkiem zdobywała wiara
rękami czarnymi od pługa,
panowie w stolicach kurzyli cygara,
radzili o braciach zza Buga.

(Refren)

Wszak waszym był synem ów niecny kunktator
co wzbudzał przed wrogiem obawę,
i wódz ten naczelny, pobożny dyktator,
i zdrajca, co sprzedał Warszawę.

(Refren)

Lecz kiedy nadejdzie godzina powstania,
magnatom lud ucztę zgotuje,
Piekielną muzykę zaprosi do grania,
a szlachta niech wtedy tańcuje.

(Refren)

Powstańcy nie znają wiedeńskich traktatów,
nie wchodzą w układy z carami,
lecz biją Moskali, wieszają magnatów,
i mścić się umieją stryczkami.

(Refren)

Przypisy

Tekst jest własnością publiczną (public domain). Szczegóły licencji na stronie autora.